อาหารเสริมชีวนะพรีไบโอติกprebiotic

สารเสริมชีวนะโปรไบโอติกและอาหารเสริมชีวนะพรีไบโอติก ปัจจุบันได้รับความสนใจเป็นอย่างมากในการใช้เป็นอาหารเสริมสำหรับเติมลงไปในวัตถุดิบอาหารสัตว์ ทั้งนี้ก็เพื่อช่วยเพิ่มความสมดุลของจุลินทรีย์ในทางเดินอาหารของสัตว์ให้เหมาะสม เพราะจุลินทรีย์เสริมชีวนะที่เป็นเชื้อดีมีประโยชน์เมื่อนำไปให้สัตว์กินก็จะเข้าไปช่วยลดปริมาณจุลินทรีย์ที่เป็นโทษให้มีจำนวนลดลง  พร้อมกับทำให้จุลินทรีย์ที่ดีในทางเดินอาหารมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น ส่งผลดีทำให้สัตว์มีการเจริญเติบโตดี ผลผลิตดีเพิ่มขึ้น และถ้าสัตว์ไม่ป่วยก็ไม่ต้องใช้ยาปฏิชีวนะนั่นจึงทำให้มีส่วนช่วยในการลดการใช้ยาปฏิชีวนะได้อีกทางหนึ่งนั่นเอง

อาหารเสริมชีวนะ หมายถึง ส่วนประกอบของอาหารที่ย่อยไม่ได้โดยเอนไซม์ของสัตว์ แต่เป็นประโยชน์ต่อสัตว์โดยการเลือกกระตุ้นการเจริญเติบโตและการทำงานของจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ซึ่งตั้งถิ่นฐานอยู่แล้วในลำไส้ใหญ่ (Gibson and Roberfroid, 1995) อาหารกลุ่มนี้มักเป็นคาร์โบไฮเดรทสายสั้นหรือโอลิโคแซคคาไรด์ (Oligosac-charides, OS) จำเพาะซึ่งประกอบด้วยน้ำตาลไม่กี่อณูยึดเกาะกันด้วยพันธะกลัยโคไซด์ที่เอนไซม์ในทางเดินอาหารของสัตว์ไม่เคี้ยวเอื้องย่อยไม่ได้ อาทิ พันธะบีต้า-2,1 (β-2,1) เป็นต้น ดังนั้น ส่วนใหญ่ของอาหารเสริมชีวนะโอลิโกแซคคาไรด์ (prebiotic oligosaccharides, POS) หรือเยื่อใยอาหาร (dietary fiber) เหล่านี้จึงเคลื่อนผ่านเข้าสู่ลำไส้ใหญ่เป็นอาหารของจุลินทรีย์ที่ตั้งถิ่นฐานอยู่แล้ว POS จะเลือกกระตุ้นการเจริญเติบโตและการทำงานของจุลินทรีย์ที่เป็นประโยชน์จึงมีผลต่อเนื่องไปยับยั้งและขจัดจุลินทรีย์ที่เป็นโทษไปพร้อมกันโอลิโกแซคคาไรด์ POS มีอยู่ในอาหารธรรมชาติ เช่น ข้าวสาลี กล้วย หอม กระเทียม หน่อไม้ฝรั่ง และยีสต์ เป็นต้น

ตัวอย่างของ POS ที่สำคัญมี อาทิ   
•ฟรุคโตโอลิโกแซคคาไรด์ (fructooligosaccharide, FOS)
•กาแลคโทโอลิโกแซคคาไรด์ (galactooligosaccharide)
•กลูโคโอลิโกแซคคาไรด์ (glucooligosaccharide, GOS)
•แมนแนนโอลิโกแซคคาไรด์ (mannanoligosaccharide, MOS)
•ทรานส์กาแลคโทโอลิโกแซคคาไรด์ (transgalactooligosaccharide, TOS)
•และไซโลโอลิโกแซคคาไรด์ (xylooligosaccharide, XOS) เป็นต้น

1.กลไกการทำงานของอาหารเสริมชีวนะโอลิโกแซคคาไรด์ (modes of action of  POS)เนื่องจากอาหารเสริมชีวนะโอลิโกแซคคาไรด์มีแหล่งที่มาหลากหลาย และมีน้ำตาลที่เป็นองค์ประกอบแตกต่างกัน จึงมีกลไกการทำงานหลายวิธีพอสรุปได้ดังนี้
ก)เลือกกระตุ้นการเจริญเติบโตและการทำงานของจุลินทรีย์ที่เป็นประโยชน์โดยกลไกช่วยในการเลือกทำงาน 2 กลไกคือ
(ก) การแก่งแย่งเพื่อขจัด (CE) POS ถูกย่อยได้โดยเอนไซม์จำเพาะ อาทิ เอนไซม์ B-fructosidase และ β-galactosidase เป็นต้น
(ข) POS จับเกาะกับเชื้อจุลินทรีย์ที่เป็นโทษ ทำให้เชื้อจุลินทรีย์ไม่สามารถยึดเกาะและตั้งถิ่นฐานที่เยื่อบุผนังลำไส้ได้จึงถูกขจัดออกไป (Aniansson et al., 1990)
ข)กระตุ้นภูมิคุ้มกัน โดยอณูแมนแนนของ POS ทำปฏิกิริยากับ protein receptors บนผนังเซลล์สร้างภูมิคุ้มกันของเยื่อบุผนังลำไส้ ยังผลให้มีการกระตุ้นการ
สร้างภูมิคุ้มกันเพิ่ม (Chesson, 1993; Savage et al., 1996)
ค)เพิ่มจำนวนของเซลล์ goblet ซึ่งเป็นเซลล์สร้างเยื่อเมือก (mucins) ของผนังลำไส้เล็กช่วยปกป้องลำไส้จากการติดเชื้อ (Savage et al., 1997)
ง)อาจมีผลในการยับยั้งมะเร็งโดยการออกฤทธิ์ยับยั้งการกลายพันธุ์ และการต้านอนุมูลอิสระ (Chorvaticova et al., 1999; Krizkova et al., 2001)
นอกจากนี้ POS ยังอาจช่วยลดการโยกย้าย (translocation) ของเชื้อจุลินทรีย์มิให้เข้าไปในระบบของร่างกาย อันเป็นการช่วยอนุรักษ์สารภูมิคุ้มกันไว้ มิให้ถูกใช้โดยไม่จำเป็น (Monsan and Paul, 1995).
ข)กระตุ้นภูมิคุ้มกัน โดยอณูแมนแนนของ POS ทำปฏิกิริยากับ protein receptors บนผนังเซลล์สร้างภูมิคุ้มกันของเยื่อบุผนังลำไส้ ยังผลให้มีการกระตุ้นการสร้างภูมิคุ้มกันเพิ่ม (Chesson, 1993; Savage et al., 1996)
ค)เพิ่มจำนวนของเซลล์ goblet ซึ่งเป็นเซลล์สร้างเยื่อเมือก (mucins) ของผนังลำไส้เล็กช่วยปกป้องลำไส้จากการติดเชื้อ (Savage et al., 1997)
ง)อาจมีผลในการยับยั้งมะเร็งโดยการออกฤทธิ์ยับยั้งการกลายพันธุ์ และการต้านอนุมูลอิสระ (Chorvaticova et al., 1999; Krizkova et al., 2001) นอกจากนี้ POS ยังอาจช่วยลดการโยกย้าย (translocation) ของเชื้อจุลินทรีย์มิให้เข้าไปในระบบของร่างกาย อันเป็นการช่วยอนุรักษ์สารภูมิคุ้มกันไว้ มิให้ถูกใช้โดยไม่จำเป็น (Monsan and Paul, 1995).

2.การใช้อาหารเสริมชีวนะโอลิโกแซคคาไรด์ในอาหารสัตว์ (use of POS in feeds)อาหารเสริมชีวนะโอลิโกแซคคาไรด์มีศักยภาพสูงมากในการที่จะเป็นสารทดแทน AGPs ในอาหารสัตว์ ทั้งนี้เพราะ POS มีข้อได้เปรียบเหนือ AGPs และสารเสริมชีวนะ (probiotics) หลายประการ อาทิ
1)เป็นคาร์โบไฮเดรทสายสั้นที่มีอยู่แล้วในธรรมชาติ จึงไม่มีผลข้างเคียงเรื่องสารพิษตกค้างหรือก่อโรค
2)ทนทานต่ออุณหภูมิสูงในขบวนการผลิตอาหาร และทนทานต่อความเป็นกรดในกระเพาะ จึงใช้ได้ง่ายไม่ต้องกังวลเรื่องการถูกทำลาย หรือจำนวนเซลส์ที่มีชีวิตรอดก่อนที่จะออกฤทธิ์ในตัวสัตว์
3)เป็นอาหารจำเพาะในการกระตุ้นการเติบโตและการทำงานของจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ซึ่งตั้งถิ่นฐานอยู่ในลำไส้ใหญ่แล้ว ไม่ต้องเสี่ยงกับความสามารถในการตั้งถิ่นฐานของจุลินทรีย์เสริมชีวนะที่เพิ่งกินใหม่ๆ และไม่ต้องเสี่ยงกับเชื้อโรคที่อาจปนเปื้อนเข้าไปกับจุลินทรีย์เสริมชีวนะ
4)สังเคราะห์ได้ง่ายและต้นทุนการผลิตต่ำ

อาหารเสริมชีวนะโอลิโกแซคคาไรด์ที่ได้รับความสนใจศึกษาและนำมาใช้ทดแทน AGPs ในอาหารสัตว์ไม่เคี้ยวเอื้อง ในปัจจุบันมี ฟรุคโตโอลิโกแซคคาไรด์ แมนแนนโอลิโกแซคคาไรด์ และโอลิโกแซคคาไรด์อื่นๆ เช่น ทรานส์กาแลคโทโอลิโกแซคคาไรด์ เป็นต้น

ขอขอบคุณข้อมูลจาก : FEEDS AND FEEDING NONRUMINANTS   ISBN : 974-659-569-5 อาหารและการให้อาหารสัตว์ไม่เคี้ยวเอื้อง ฉบับปรับปรุง ครั้งที่ 2 กันยายน 2560

พรีไบโอติก กับ โปรไบโอติก หลายคนคงเคยได้ยินเรื่องราวของทั้งสองอาหารเสริมชีวนะมามากมายแล้ว คือ เป็นอาหารเสริมชีวนะที่มีจุลินทรีย์มีชีวิตซึ่งมีประโยชน์ในระบบทางเดินอาหาร และพรีไบโอติกช่วยให้ระบบลำไส้ทำงานได้อย่างเป็นปกติตามธรรมชาติ  ปัจจุบันพรีไบโอติกและโปรไบโอติกเริ่มเป็นที่รู้จักอย่างรวดเร็ว และก็ได้รับการยอมรับว่าเป็นนวัตกรรมใหม่ที่ช่วยเสริมสร้างสุขภาพดีให้ระบบทางเดินอาหารของคนและสัตว์

บริษัท สยาม อะกริ ซัพพลาย จำกัด ได้เล็งเห็นถึงความสำคัญนี้เช่นกันจึงได้มุ่งมั่นในการพัฒนาผลิตภัณฑ์อาหารเสริมชีวนะที่ดีและเหมาะสมตรงกับความต้องการของลูกค้า โดยได้พัฒนาผลิตภัณฑ์โปรไบโอติก ที่เหมาะกับสัตว์บก สัตว์น้ำ และสัตว์เลี้ยง ในรูปแบบผงเป็นสารผสมล่วงหน้าใช้ผสมเป็นอาหารสัตว์ ภายใต้แบรนด์คือ “ไบโอติก แมกซ์ 1” สูตรเฉพาะสำหรับสุกร และ โค “ไบโอติก แมกซ์ 2” สูตรสำหรับไก่ และ กุ้ง นอกจากนี้ยังได้พัฒนาผลิตภัณฑ์ชีวภาพในรูปแบบเป็นผงจุลินทรีย์สำเร็จรูปที่เหมาะสำหรับใช้บำบัดน้ำในบ่อเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ เพื่อให้น้ำในบ่อมีคุณภาพดีมีค่าที่เหมาะสม ผลิตภัณฑ์นี้มีชื่อแบรนด์คือ “อะควา เพรพ” และอีกแบรนด์ชื่อ “ไมโคร คลีน” เป็นผลิตภัณฑ์ที่ใช้บำบัดน้ำเสียในฟาร์ม และโรงงานอุตสาหกรรม ด้วยคุณสมบัติพิเศษที่เข้าไปช่วยปรับลดกลิ่นเหม็นและปรับสภาพน้ำไม่ให้เน่าเสียมาก ก่อนนำน้ำเหล่านี้ไปใช้ต่อในระบบบำบัดหรือก่อนนำไปปล่อยลงสิ่งแวดล้อมบริเวณนั้นๆ เพราะฉะนั้นจึงส่งผลดีต่อสิ่งแวดล้อม การพัฒนาผลิตภัณฑ์ต่างๆ ของ สยามอะกริซัพพลาย เรามุ่งเน้นถึงสุขภาพของคนซึ่งเป็นผู้เลี้ยงและสุขภาพของสัตว์ที่เลี้ยงด้วย ดังนั้นการพัฒนาจึงต้องเน้นเป็นพิเศษด้านคุณภาพมีประโยชน์ใช้ได้จริงและมีความปลอดภัยสูงต่อคนสัตว์และสิ่งแวดล้อมเป็นสำคัญ

 

Currently, probiotics and prebiotics are being popular as feed additives added in raw materials of animal feeds. These probiotics and prebiotics help balance microorganisms in the alimentary canal because they will minimize the amount of pathogen while simultaneously increasing probiotics. This, in turn, stimulate the animals’ growth and increase productivity. It the animals are doing well, they do not need such antibiotic and that will reduce the antibiotic use in some extent.

Prebiotics refer to a component of indigestible feed that animals’ enzyme cannot digest. However, they are beneficial to animals as they will stimulate the growth and functioning of probiotics already stored in the colon (Gibson and Roberfroid, 1995) Such food is classified as short-chain carbohydrate or Oligosac-charides, OS) which consist of b-2,1) etc. Consequently, most of prebiotic oligosaccharides, POS or dietary fiber can move to the colon to become food of already stored microorganisms. POS will stimulate the growth and functioning of probiotics so they can concurrently inhibit and eliminate pathogens. POS can be found in natural food such as wheat, banana, onion, garlic, asparagus and yeast.

 

Examples of POS are as follows:

  • Fructooligosaccharide, FOS
  • Galactooligosaccharide
  • Glucooligosaccharide, GOS
  • Mannanoligosaccharide, MOS
  • Transgalactooligosaccharide, TOS
  • Xylooligosaccharide, XOS

1. Modes of action of POS: Since POS comes from different sources and they contain different types of sugar as a component; therefore, their modes of action can be summarized as follows:

a) Stimulate the growth and functioning of probiotics in which there are 2 modes of action as indicated below:

(a) competitive exclusion: POS can be digested by restriction enzymes such as B-fructosidase and b-galactosidase etc

(b) POS attached to pathogens causes the microorganisms unable to cling onto or reside at the intestinal mucosa and they were ultimately eliminated (Aniansson et al., 1990)

b) Boost immunity in which POS molecule will interact with protein receptors on the wall of mannan cells of the intestinal mucosa that results in the stimulation of immunity (Chesson, 1993; Savage et al., 1996)

In addition, POS facilitates the translocation of microorganisms and obstructs them from entering the body that in turn helps maintain antibody to be utilized only when necessary. (Monsan and Paul, 1995)

c) Increase goblet cells that generate mucins of the small intestine’s wall while preventing the intestine from being infected (Savage et al., 1997)

d) Inhibit cancer by oppressing its mutation and antioxidant activity (Chorvaticova et al., 1999; Krizkova et al., 2001) Besides, POS may help with the translocation of microorganisms and prevent them from entering the body that in turn help maintain antibody to be utilized only when necessary. (Monsal and Paul, 1995)

2. Use of POS in feeds: POS is highly efficient and can be employed as a replacement of AGPs in animal feeds since POS has more advantages compared to AGPs and probiotics in which details are as follows:

1) Short-chain carbohydrates already exist in nature, so there will be no side effect in terms of toxin or pathogen.

2) Can tolerate high temperature during food processing and acidity in the stomach. Therefore, POS is easy to use since it is highly tolerable and there are many cells surviving before it can be activated in the animal’s body.

3) A specific food used to stimulate the growth and functioning of probiotics already exist in the colon, so there is no further risk in terms of the settlement of probiotics recently taken as well as no additional risks concerning probiotics that may be contaminated with germs.

4) Easy to synthesize and low manufacturing cost

POS that have been studied in further details and can replace AGPs in the feeds of nonruminants. Currently, there are fructooligosaccharide, mannanoligosaccharide and other oligosaccharides such as transgalactooligosaccharide etc.

Sincere gratitude for information from: Feeds and Feeding Nonruminants ISBN: 974-659-569-5, revised version no.2 September 2017

 

We may have heard about prebiotic and probiotic. They are live microorganisms that when consumed at an appropriate amount will benefit our alimentary system and prebiotic will facilitate intestinal functioning. Currently, prebiotic and probiotic are widely used and accepted as an innovation that promotes healthy alimentary system of humans and animals alike. Siam Agri Supply Company Limited has realized such importance and therefore has consistently determined to develop probiotic and prebiotic appropriate for customers’ requirement. The Company successfully introduced a probiotic product suitable for land animals, aquatic animals as well as pets. Such product comes in a powder form and a premixed form that can be added into the feeds under the brand “Biotic Max”, a special formula designed for swines and cows, whereas “Biotic Max 2” is suitable for chickens and shrimps. In addition, the Company had developed biological products in a form of finished microorganism powder appropriate for water treatment of a cultivation pond to enhance water quality. These products are “Aqua Prep” and “Micro Klean” used to treat wastewater from the farms and industrial plants. These products have a specific quality in that they are capable of minimizing bad odor and adjusting wastewater condition before further utilizing water in the treatment system or before its disposal in the surrounding area. Consequently, these products are environmental-friendly. We have consistently emphasized on the well-being of humans who raise these animals as well as that of the animals themselves. Thus, in developing our product, we must take into consideration key factors such as quality, practicality and safety for human beings, animals and the environment.